نوشتهٔ پیشتاز | 2026-02-19

آب‌های خاورمیانه هم یکی از شریان‌های حیاتی تجارت جهانی و هم صحنهٔ بالا گرفتن تنش‌هاست.

در اثر اقدامات غیرحرفه‌ ای و تهاجمی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شرایط ناپایداری پدید آمده است که در آن حتی یک محاسبهٔ اشتباه می‌تواند پیامدهای ویرانگری داشته باشد.

از جمله رفتارهای بی‌ملاحظهٔ سپاه پاسداران می‌توان به ایجاد مزاحمت برای کشتی‌های تجاری، انجام مانورهای خطرناک در برابر کشتی‌های نظامی و به خطر انداختن ایمنی ملوانان و ثبات اقتصاد جهانی اشاره کرد.

این الگوی رفتاری، که نشانهٔ آشکار نبود انضباط عملیاتی است، نیازمند مراقبت دقیق است.

رفتار بی‌ملاحظه در دریای عرب

نمونهٔ بارز رفتارهای تحریک‌آمیز سپاه پاسداران اخیراً در دریای عرب اتفاق افتاد.

طبق گزارش وارزون، یک هواپیمای اف-۳۵سی متعلق به نیروی دریایی ایالات متحده، که از روی ناو هواپیمابر یو‌اس‌اس آبراهام لینکلن برخاسته بود، پهپاد رژیم اسلامی را سرنگون کرد.

ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) گزارش کرد که این هواگرد بدون سرنشین، که شاهد-۱۳۹ شناسایی شده، با «هدف نامعلوم و به صورت تهاجمی [به این ناو] نزدیک شد».

سخنگوی سنتکام گفت این پهپاد با وجود تدابیر تنش‌زدایی نیروهای آمریکا، «بی‌جهت به سمت کشتی مانور داد».

این حادثه بیانگر بی‌توجهی خطرناک نسبت به پروتکل‌های استاندارد دریانوردی و هوانوردی است، که خطر درگیری نظامی ناخواسته را به میزان چشمگیری افزایش می‌دهد.

به خطر انداختن کشتی‌رانی تجاری

فعالیت‌های خطرناک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی فراتر از رویارویی نظامی است و با اقدامات تحریک‌آمیز و بی‌ثبات‌کنندهٔ خود در عملیات‌های تجاری، ثبات منطقه و امنیت بین‌المللی تأثیر می‌گذارد.

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی طی حادثهٔ دیگری در تنگهٔ هرمز نیز برای کشتی تجاری استنا ایمپرتیو، که پرچم آمریکا و خدمهٔ آمریکایی دارد، مزاحمت ایجاد کرد.

طبق همان گزارش، دو قایق سپاه پاسداران به همراه یک پهپاد مهاجر با سرعت بالا به این نفتکش نزدیک شدند و آن را تهدید به ورود به عرشه و توقیف کردند.

ناوشکن مجهز به موشک هدایت‌شوندهٔ یو‌اس‌اس مک‌فال برای اطمینان از عبور ایمن این کشتی وادار به مداخله شد.

به گفتهٔ سنتکام، این «تهاجم غیرضروری در نزدیکی کشتی‌های تجاری باعث افزایش خطر برخورد، اشتباهات محاسباتی و بی‌ثباتی در منطقه می‌شود».

این اقدامات جمهوری اسلامی تهدید مستقیمی برای جان دریانوردان غیرنظامی محسوب می‌شود و جریان آزاد تجارت را به خطر می‌اندازد.

شکست‌های پیوستهٔ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در رعایت انضباط عملیاتی تهدیدی مهم و مداوم برای ثبات منطقه به شمار می‌رود.

در اثر نیات نامعلوم و مانورهای غیرحرفه‌ای آنها، محیطی پرخطر پدید می‌آید که در آن ممکن است اقدامات دفاعی اشتباه برداشت شود و تنش‌ها به سرعت بالا بگیرد.

گرچه رسانه‌های دولتی رژیم اسلامی اغلب این رویارویی‌ها را «عادی و قانونی» جلوه می‌دهند، خود این اقدامات گویای داستان دیگری است.

جامعهٔ بین‌المللی باید خطرات مهم رفتار بی‌ملاحظهٔ سپاه پاسداران را جدی بگیرد، چرا که تهدیدی برای ثبات منطقه، امنیت دریایی و منافع اقتصادی جهان است.

مزاحمت پیوستهٔ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برای کشتی‌های تجاری و نظامی با خطر بالا گرفتن تنش و تبدیل آن به درگیری وسیع‌تر همراه است و ممکن است منجر به پیامدهای فاجعه‌باری برای ثبات و امنیت جهانی شود.