نوشتهٔ پیشتاز | 2026-03-09

ایالات متحدهٔ آمریکا با گسترش تحریم‌ها علیه شبکه‌های مرتبط با جمهوری اسلامی، بار دیگر کشتی‌ها، شرکت‌ها و اشخاص حامی فروش غیرقانونی نفت و توسعهٔ تسلیحاتی را هدف گرفت.

این تدابیر جزء تلاش‌های گسترده‌تر واشنگتن برای اخلال در شبکه‌های مالی مورد استفادهٔ رژیم اسلامی در تأمین مالی دستگاه سرکوب، گروه‌های نیابتی و برنامه‌های نظامی است.

روز ششم اسفندماه، ادارهٔ کنترل دارایی‌های خارجی برای بیش از ۳۰ فرد، نهاد و کشتی مرتبط با صادرات نفت رژیم جریمه تعیین کرد.

به گفتهٔ مقام‌های ایالات متحده، عوامل مورد تحریم نقش مهمی در تسهیل جابه‌جایی غیرقانونی نفت ایران و حمایت از توسعهٔ موشک‌های بالستیک و سلاح‌های پیشرفته داشته‌اند.

به واسطهٔ این تحریم‌ها، شبکه‌های تأمین ماشین‌آلات و مواد پیش‌ساز صنعت نظامی ایران نیز هدف قرار گرفته است.

مقام‌های آمریکا گفتند سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به کمک این شبکه‌های تأمین، قطعات مورد نیاز برنامهٔ موشک‌های بالستیک و هواگردهای بدون سرنشین را تهیه می‌کند.

استدلال مقام‌ها این است که درآمد حاصل از این شبکه‌ها صرف مردم ایران نمی‌شود و برای تأمین مالی سرکوب داخلی و توسعهٔ نظامی به کار می‌رود.

به گفتهٔ همین مقام‌ها، نفتی که با کشتی‌های تحریمی جابه‌جا می‌شود بودجهٔ دستگاه‌های امنیتی مسئول سرکوب اعتراضات و مخالفت‌های داخل ایران را تأمین می‌کند.

هدف گرفتن ناوگان سایه‌ای رژیم

تمرکز اصلی این کارزار تحریم، شبکه‌ای از رژیم اسلامی است که اصطلاحاً «ناوگان سایه‌ای» نام دارد و از نفتکش‌های فرسوده و شرکت‌های کشتی‌رانی مورد استفاده برای پنهان کردن مبدأ نفت خام ایران تشکیل شده است.

این کشتی‌ها مرتب از شیوه‌های کشتی‌رانی فریبکارانه، از جمله جعل اسناد، انتقال کشتی به کشتی و قطع سامانه‌های ردگیری برای گریز از شناسایی بهره می‌گیرند.

طی اقدامی که روز ششم اسفندماه صورت گرفت، نام ۱۲ کشتی دیگر نیز همراه با مالکان و متصدیان آنها که در انتقال بین‌المللی فرآورده‌های نفتی ایران دست دارند به فهرست افزوده شد.

مقام‌های ایالات متحده گفتند این کشتی‌ها صدها میلیون دلار نفت ایران را با وجود محدودیت‌های تحریمی جابه‌جا کرده‌اند.

به گفتهٔ مقام‌های ادارهٔ کنترل دارایی‌های خارجی، این ناوگان سایه‌ای به سازوکار اصلی رژیم اسلامی برای درآمدزایی علی‌رغم فشار تحریم‌های بین‌المللی تبدیل شده است.

این کشتی‌ها «حکم منبع اصلی درآمد رژیم برای تأمین مالی سرکوب داخلی، گروه‌های نیابتی تروریستی و برنامه‌های تسلیحاتی را دارند».

اثر تحریم‌ها در صادرات نفت جمهوری اسلامی

این کارزار تحریم هم‌اکنون نیز تأثیر خود را در بخش انرژی رژیم اسلامی گذاشته و باعث افت چشمگیر حجم محموله‌های نفت خام شده است.

تحلیلگران می‌گویند فشار مداوم آمریکا باعث اختلال در زنجیره‌های تأمین پشتیبان صادرات نفت ایران در تمام بازارهای بین‌المللی شده است.

طبق گزارش‌ها، در دی‌ماه ۱۴۰۴ نسبت به سال گذشته میزان بارگیری نفت خام ایران حدود ۲۶ درصد افت کرده است.

با افزایش تحریم‌های وضع‌شده علیه کشتی‌ها و واسطه‌های دخیل در حمل‌ونقل، حجم محموله‌ها به ۱/۳۹ میلیون بشکه در روز افت کرده است.

مقام‌های ایالات متحده بر این باورند که تحریم کشتی‌ها و واسطه‌های بیشتر باعث می‌شود توانایی رژیم در انتقال نفت از طریق کانال‌های غیررسمی بیش از پیش محدود گردد.

هدف از قطع این جریان‌های درآمد، محدود کردن توانایی جمهوری اسلامی در تأمین مالی برنامه‌های تسلیحاتی و گروه‌های نیابتی منطقه است.